โรคสมองเสื่อมและอัลไซเมอร์

โรคสมองเสื่อม เป็นโรคที่เกิดจากการทำงานของสมองเสื่อมลงอย่างช้าๆ และต่อเนื่องในด้านต่างๆ ทั้งเรื่องของความจำ การใช้สมาธิ การวางแผนตัดสินใจ การกะระยะทิศทาง การใช้ภาษา การเข้าสังคม ร่วมถึงการเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์ พฤติกรรม จนส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวันของผู้ป่วย

โรคอัลไซเมอร์เป็นโรคสมองเสื่อมที่พบบ่อยที่สุดในผู้สูงอายุ ลักษณะของโรคจะมีอาการหลงๆ ลืมๆ ในเรื่องที่เพิ่งเกิดขึ้นมา

อาการของโรคสมองเสื่อม

ช่วงแรกผู้ป่วยจะสูญเสียความจำระยะสั้น เช่น ลืมสิ่งที่เพิ่งพูดหรือได้ยินมา พูดซ้ำ ถามซ้ำ คิดช้า นึกคำพูดไม่ออก ทำงานหรือกิจกรรมต่างๆ ที่ต้องใช้ทักษะได้ไม่เหมือนเดิม เช่น หลงทาง ออกจากบ้านคนเดียวไม่ได้ ซื้อของเองไม่ได้

ช่วงต่อมาจะเริ่มมีปัญหาในการประกอบกิจวัตรประจำวัน เช่น อาบน้ำ แต่งตัว รับประทานอาหารเองไม่ได้ ปัสสาวะและอุจจาระควบคุมไม่ได้ นอกจากนั้นอาจพบอาการทางพฤติกรรมและมีอารมณ์ผิดปกติร่วมด้วย ได้แก่ ซึมเศร้า ไม่กระตือรือร้น โมโหฉุนเฉียวง่าย เก็บตัว นอนหลับเยอะ

กลุ่มเสี่ยงต่อโรคสมองเสื่อม

กลุ่มเสี่ยงต่อการเกิดเป็นโรคสมองเสื่อมจะเป็นกลุ่มคนที่มีอายุตั้งแต่ 65 ปีขึ้นไป เป็นโรคความดันโลหิตสูง เบาหวาน คลอเรสเตอรอลสูง โรคอ้วน โรคหลอดเลือดหัวใจ หัวใจเต้นผิดจังหวะ โรคหลอดเลือดสมอง สูบบุหรี่หรือดื่มสุราในปริมาณมาก ติดสารเสพติด มีประวัติคนในครอบครัวเป็นโรคสมองเสื่อม ผู้มีระดับการศึกษาน้อยหรือทำงานที่ไม่ค่อยได้ใช้ความคิดซับซ้อนหรือขาดการออกกำลังกาย

การรักษาโรคสมองเสื่อม

ในปัจจุบันยังไม่มีวิธีการรักษาโรคสมองเสื่อมให้หายขาดได้ การรักษาจึงประกอบด้วยการใช้ยาเพื่อชะลอการเสื่อมของสมองและควบคุมอาการทางพฤติกรรมอารมณ์ของผู้ป่วย และการรักษาโดยไม่ใช้ยาโดยการฝึกบริหารสมอง รวมทั้งการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างผู้ป่วยและญาติผู้ดูแล

วิธีปฏิบัติตัวที่เหมาะสมเพื่อป้องกันโรคสมองเสื่อม

ควรรับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ เน้นผัก ผไม้ ถั่ว ธัญพืช โยเกิร์ต ซีเรียล เนื้อไก่ เนื้อปลา ไขมันไม่อิ่มตัว น้ำมันมะกอก หลีกเลี่ยงไขมันอิ่มตัวที่มาจากนม เนื้อสัตว์ประเภทหมู เนื้อ และควรออกกำลังกายเป็นประจำ งดดื่มสุราและสูบบุหรี่ พักผ่อนให้เพียงพอ ฝึกสมาธิ มองโลกในแง่ดี หลีกเลี่ยงภาวะเครียด ดื่มน้ำเยอะๆ ทำกิจกรรมที่ได้ใช้สมองอยู่เรื่อยๆ บริหารสมอง เช่น ฝึกบวกเลข ฝึกนับเลขถอยหลัง เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดโรคสมองเสื่อมตาม

 

ขอบคุณข้อมูล

พญ.ธกานต์ หวังธำรง